ATTITUDE - SỨC MẠNH CỦA CẢM XÚC

 BÌNH THẢN CHẤP NHẬN MỘT BẢN THÂN KHÔNG HOÀN HẢO 

Nếu bạn còn đang bị nhiều cảm xúc buồn bã, ghen tị , sợ hãi , cáu giận chi phối khiến tâm trạng sa sút mà không biết sao để đối mặt . Nếu bạn vẫn còn mắc nhiều sai lầm và cảm thấy hối hận vì đã nói những lời tổn thương sau những cơn tức giận ... thì hãy kiên trì đọc đến dòng cuối cùng 

" Bắt đạo tặc trên núi thì dễ , còn bắt đạo tặc trong tâm mới khó " - Vương Dương Minh 

Đạo tặc trong tâm chúng ta nói cho cùng là thất tình ( 7 loại cảm xúc ) và lục dục ( 6 loại ham muốn ) 

Theo khái niệm trong giáo lý phật giáo thất tình là 7 sắc thái khác nhau của cảm xúc con người , lục dục nghĩa là 6 sự ham muốn trần gian 

Dưới đây sẽ là thất tình của loài người , sẽ phân tích 7 loại cảm xúc luôn đi cùng chúng ta từ lúc sinh ra cho đến nay 

Cảm xúc là dòng năng lượng lưu động trong ta , nếu bạn chung sống hoà bình với chúng thì có thể dễ dàng làm chủ cuộc đời của chính mình , hiểu rõ cảm xúc để bạn có thể diễn giải cảm xúc tốt hơn , thấu hiểu cảm xúc của người khác trong khi vẫn có thể bảo vệ cảm xúc của chính mình , từ đó có thể biến cảm xúc thành sức mạnh để đối mặt với cuộc sống một cách tích cực 

PHẦN 1: BÌNH LẶNG TRƯỚC MỌI XAO ĐỘNG CÓ PHẢI LÀ MỘT ĐIỀU TUYỆT VỜI ?

Nếu có một loại thuốc có thể giúp cho bạn điềm tĩnh trong mọi tình huống cho dù bạn gặp rắc rối gì đi chăng nữa thì vẻ ngoài của bạn cũng không hề thay đổi , và có thể bình tĩnh ứng phó với một trái tim bình lặng như mặt nước phẳng , bạn không dễ bị xao động giữa những cảm xúc trần tục , đây chẳng phải là thứ thuốc giúp cho chúng ta thực hiện mục tiêu tu tập , tâm an , khí tĩnh hay sao . Vậy bạn có muốn mua viên thuốc này không ? 

Trước khi quyết định , bạn cần phải hiểu rõ tác dụng phụ của nó . Thứ 1 nếu không có sự ảnh hưởng của cảm xúc , bạn sẽ thờ ơ với cuộc sống . Thứ 2, bởi vì không bị cảm xúc làm xao động nên bạn không còn thấy bị tổn thương , từ đó có thể gây ra hành vi nguy hiểm cho bản thân và người khác . Thứ 3 trí nhớ suy giảm và khả năng phán đoán yếu đi . Thứ 4 gặp khó khăn và chướng ngại trong việc kết nối với người khác . Đến đây thì bạn có muốn uống viên thuốc này nữa không ? 

Bạn sẽ thấy là cảm xúc sẽ khiến cho chúng ta gặp nhiều đau khổ , nhưng ngược lại nó cũng giúp cho chúng ta có một cuộc sống thêm hương vị và có thiết lập mối quan hệ sâu sắc với người khác . 

Trên thực tế , cảm xúc là một nguồn động lực để chúng ta biểu đạt với thế giới , cũng chính là năng lượng sơ khai nhất trong ta . Bạn cần phải hiểu và quản lý được cảm xúc của chính mình để có thể tận dụng được sức mạnh của chúng 

Trước tiên , ta cần phải có cái nhìn cơ bản , tổng quát về cảm xúc . Cảm xúc bao gồm 3 phần chính : sinh lý , nhận thức và hành vi , nó là năng lượng lưu động , đi từ trạng thái tĩnh đến kích động khiến cơ thể phát sinh phản ứng sinh lý như huyết áp , nhịp tim tăng cao , hơi thở dồn dập . Sau đó cảm xúc sẽ ảnh hưởng đến cách bạn suy nghĩ , khi tức giận bạn có thể thu hẹp tầm nhìn , chỉ tập trung vào điểm khiến cho bạn tức giận , khi buồn bã bạn có thể không thoát ra được điều làm bạn buồn và bắt đầu suy nghĩ tiêu cực , cuối cùng nó khiến bạn phản ứng và hành động

CẢM XÚC 1 : TỨC GIẬN - thứ cảm xúc mà hằng ngày nhiều người phiền lòng với nó , bạn sẽ để ý thấy không ít người khi nóng giận thường khùng lên và có những hành vi như đập đồ , đóng rầm cửa , thậm chí là còn hung hăng với người khác . Nhưng ngược lại cũng có người khi tức giận họ chọn cách uất ức nuốt cơn giận vào trong lòng không thể hiện ra ngoài . Tuy nhiên khi đối mặt với cơn giận việc bộc phát hay kìm nén đều sai lầm . Điều đúng đắn cần làm là trực tiếp đối mặt , hiểu rõ được cơn giận rồi giải quyết nó . Nhưng để hiểu rõ nó thì chúng ta cần phải biết vì sao bản thân tôi lại tức giận , nguyên nhân gây ra sự phẫn nộ dường như rất phức tạp 

Nhưng có thể tóm tắt lại như sau : 

    Nguyên nhân thứ 1 : bạn tức giận là không muốn việc gì đó xảy ra 

    Nguyên nhân thứ 2 : có thể bạn bị người khác cố ý gây ra điều gì đấy 

    Nguyên nhân thứ 3 : điều khiến bạn tức giận nó trái ngược với giá trị quan của bạn 

    Nguyên nhân thứ 4 : yếu tố quan trọng nhất , bạn tức giận vì bạn biết mình có thể kiểm soát được tình hình và cho phép bản thân có thể tức giận

Hầu hết mọi người sẽ vô cùng sợ hãi bởi vì biết mình không kiểm soát được tình hình . Bạn hãy ngẫm nghĩ thử xem , nhiều khi bạn tức giận và quát tháo một người , nguyên nhân trên hết là vì bạn biết bản thân có thể kiểm soát người đó , cho dù có nói lời gì quá đáng thì bạn tin rằng người ấy cũng sẽ không rời xa bạn . Nhưng hãy nhớ rằng không ai là không thể rời xa bạn cả , kể cả là những người kề cạnh bên bạn . Hãy nhớ những người cho phép bạn tức giận là những người thực sự yêu thương bạn hoặc là họ đang sợ hãi bạn , chỉ cần có sự sợ hãi đối phương sẽ không bao giờ chân thành , cởi mở hết lòng với bạn . Liệu bạn có muốn một mối quan hệ như dậy hết đời hay không ? 

Cách giải quyết ở đây là hãy nhìn lại chính mình 

    Thứ 1 : bạn cần học cách đối thoại với bản thân trước những niềm tin cố hữu trong bạn rằng niềm tin nào khiến bạn cho rằng người khác phải làm đúng ý mình , liệu niềm tin này có hoàn toàn hợp lý không 

    Thứ 2 : sau khi hiểu được vì sao tức giận , hãy cố gắng giảm bớt những yếu tố gây ra phẫn nộ , hãy tìm cách cải thiện tình hình , thay đổi bản thân để loại bỏ những yếu tố khiến cho bạn bực bội 

    Thứ 3 : bạn cần phải học cách suy nghĩ từ quan điểm của người khác . Theo Phật giáo mọi sự tức giận đều xuất phát từ cấp độ cao hơn của bản ngã , tức là tôi cảm thấy mình rất quan trọng , thái độ của tôi , giá trị của tôi , lòng tự trọng của tôi là quan trọng nhất , khi bạn cảm thấy mình đặc biệt quan trọng lập tức sẽ có nhiều điều khiến bạn tức giận . Nhưng khi bạn có thể học cách đặt mình vào vị trí của người khác , cảm nhận lý do tại sao họ lại nghĩ như vậy và liệu bạn có cần thiết phải tức giận như vậy không , bạn sẽ có cách làm chủ cơn nóng giận lúc này của mình 

    Thứ 4 : không công kích cá nhân , tức là khi bắt đầu nhen nhóm ngọn lửa tức giận hãy nên chú ý đến hành vi của đối phương thôi , đừng cố gắng dán mác về con người họ 

    Thứ 5 : bạn cần cân nhắc kỹ trước khi biểu lộ , khi tức giận đừng ngay lập tức nói ra , viết tin nhắn gởi đi hay đăng tâm trạng lên mạng xã hội ... hãy cho bản thân lắng xuống . Ngược lại cũng đừng đồng ý tuỳ tiện với một ai đó khi bạn đặc biệt vui vẻ 

    Thứ 6 : hãy cho đối phương chút thời gian để họ được biểu đạt , nói không chừng là họ không phải cố ý , và điều đấy chưa chắc đã phạm vào nguyên tắc khiến cho bạn tức giận 

    Thứ 7 : rời đi , nếu không thể kìm chế được cơn phẫn nộ , cách tốt nhất hãy quay mình rời đi , cần không gian để bình tĩnh lại , đây cũng là một cách rất tốt để kiểm soát cơn giận của bạn 

    Cuối cùng : học cách buông bỏ , đừng quá bám víu vào mọi chấp niệm , thực sự khi bạn nhìn lại sẽ thấy không có gì là chẳng thể vượt qua , cũng không có điều gì là to tát cả . Khi bạn có thể chấp nhận mọi chuyện xảy ra thì cơn nóng giận sẽ tự nhiên giảm bớt 

Ngược lại , ở đây cũng có một vấn đề quan trọng không kém , là ở đây có rất nhiều người đang thiếu sự tức giận , tức là họ đè nén quá mức sự tức giận của bản thân , thế nên phải luôn kiểm soát được cảm xúc nếu không người khác sẽ nhìn 'tôi" là một người không chín chắn , "tôi" không bao giờ được làm tổn thương người khác , nếu không tôi sẽ cảm thấy tội lỗi . Đây thực chất là niềm tin mà người khác đã truyền vào tâm trí của bạn từ nhỏ , nó khiến cho bạn không tức giận sẽ dẫn đến chán nản 

Nếu bạn không có cách biểu đạt sự tức giận của mình , nó có thể dẫn đến các bệnh về tâm lý nghiêm trọng , thậm chí là cả bệnh tật về thể xác. Cách tốt nhất thay vì nói tôi phải luôn kiểm soát được cảm xúc hay là tôi chỉ có thể tức giận khi biết bản thân có lý 100% thì hãy nghĩ rằng khi có lý mới tức giận là đúng nhưng tôi có quyền mắc sai lầm , xin đừng quá khắt khe với chính mình . 

CẢM XÚC 2 : GHEN TỊ - thực chất không có biểu hiện tiêu chuẩn nào cho ghen tị , bởi hiếm khi có thể chỉ cần nhìn vào gương mặt ai đó mà bạn có thể xác định được họ đang ghen tị . Ghen tị là một vỡ kịch nội tâm , một cảm giác dằng xé bên trong 

Đố kị & Ghen tị hoàn toàn khác nhau , theo tâm lý học ghen tị hướng vào hạnh phúc và của cải vật chất của người khác , còn đố kị là khi bạn phát hiện những thứ mà mình muốn sở hữu vĩnh viễn đang có nguy cơ bị người khác cướp mất 

Thông thường con người sẽ có 3 kiểu ghen tị 

    Thứ 1 : ghen tị kiểu trầm cảm , những người có cảm xúc ghen tị như thế này khi thấy người khác tiến bộ hơn mình thường sẽ nghĩ " điều tốt đẹp này sẽ không bao giờ đến với tôi " hay tôi thật là không may mắn . Những cảm xúc này sẽ khiến bạn rơi vào một trạng thái muốn rút lui 

    Thứ 2 : ghen tị kiểu thù địch , biểu hiện điển hình của kiểu này đó là đứa như nó mà làm được việc này, người có cảm xúc kiểu như vậy sẽ nghĩ rằng không ai có thể bằng mình nên sẽ tìm cách bới lỗi , nói xấu hoặc khiến cho hình ảnh của đối phương xấu đi trong mắt người khác 

    Thứ 3 : ghen tị kiểu ngưỡng mộ , loại thứ 3 này là một kiểu ghen tị tương đối lành mạnh vì thế có ghen tị tốt và cũng có ghen tị xấu . Nếu cảm xúc ghen tị là tốt bạn sẽ có động lực để tiến bộ , nhưng nếu cảm xúc đó là xấu bạn có thể làm điều làm tổn thương người khác , ghen tị là động lực cho tiến bộ nhưng nó cũng cần được quản lý , đặc biệt là ghen tị trầm cảm và thù địch 

Nếu sự ghen tị khiến bạn đau khổ , mất đi tinh thần thì bạn cần phải nhìn lại và quản lý nó . Vậy thì chúng ta phải quản lý bằng cách nào 

    Bước 1 : bạn cần phải thẳng thắn thừa nhận sự ghen tị của bản thân

    Bước 2 : thể hiện sự ghen tị một cách tích cực , việc cảm thấy mừng thay cho họ từ tận đáy lòng là một cách thể hiện cảm xúc với năng lượng rất cao 

    Bước 3 : bạn hãy kiểm tra lại xem bản thân có suy nghĩ rằng mình thấp kém hay không , giống như là bạn mình giỏi quá còn mình thì sao , bây giờ mình đang muốn tiến bộ hay thụt lùi ... những người suy nghĩ như vậy luôn mong muốn thể hiện mặt tốt nhất trước người khác nhưng bạn cần biết rằng đây là yếu tố gây nên sự ghen tị không đáng có cho mình . Hoặc ngược lại hãy kiểm tra xem có những suy nghĩ rằng bản thân mình ưu việt hay không , nhưng cái tôi quá cao bạn sẽ cảm thấy bản thân mình giỏi hơn người khác , nhưng thực tế khi không đạt được bạn sẽ nhận lấy đâu khổ vì sự ghen tị này 

    Bước 4 : nếu còn có những suy nghĩ trên thì bạn hãy làm suy yếu sự ưu việt của người khác trong mắt bạn . Sự ưu việt của đối phương thực chất là do cái tâm ghen tị của bạn tưởng tượng ra . Trên đời này thật ra không có gì đáng để ghen tị cả , nếu quả thật phải ghen tị thì duy chỉ có một phẩm hạnh mà chúng ta nên ghen tị đó là những người có thể tự tạo ra hạnh phúc ( một người có thể chuyên tâm làm công việc của mình giúp đỡ những người khác ) 

Mong rằng chúng ta có thể biến cảm giác ghen tị thành động lực phấn đấu cho chính bản thân mình chứ không phải ai khác 

CẢM XÚC 3 : VUI VẺ HẠNH PHÚC - bạn có biết không , những người có nụ cười hạnh phúc rạng rỡ niềm vui , đó là nụ cười với vầng cơ xung quanh mắt co lại một cách tự nhiên , hãy nhìn lại xem một ngày bạn có bao nhiêu lần mĩm cười tự nhiên như thế . 

Vui vẻ hạnh phúc là cảm giác có ảnh hưởng lớn nhất trong tất cả các loại cảm xúc đối với cuộc đời chúng ta . Tại sao có thể nói như vậy ?

     Vui vẻ làm cho con người trở nên hào phóng , điều này đã được thực nghiệm chứng minh chứ không chỉ nói suông . Vui vẻ rồi mới hào phóng hay hào phóng rồi mới trở nên vui vẻ , ở đây cả 2 sẽ tương hộ cho nhau vì thế hãy hào phóng và cho đi nhiều hơn thì chắc chắn những cảm giác vui vẻ trọn vẹn sẽ đến với bạn 

    Vui vẻ còn khiến con người ta sáng tạo và có thể đưa ra những quyết định tốt hơn , đó không phải là một quyết định nhanh chóng mà là một quyết định chất lượng . Vui vẻ cũng giúp bạn dũng cảm mà thận trọng , chúng ta thường cho rằng vui quá hóa rồ tức là khi con người ta vui quá sẽ có những hành động điên cuồng , đó không phải là vui vẻ , đúng hơn là khoái lạc . Ngược lại người vui vẻ thật sự luôn dám hành động nhưng có thể hành động thận trọng hơn , những người vui vẻ sẽ không thích công việc nhàm chán mà sẽ chọn công việc thú vị có tính thử thách vì vậy hãy sẵn sàng chủ động tiếp nhận những công việc khó khăn hơn người khác ở nơi làm việc , đây cũng chính là cách biến mình thành người hạnh phúc trong công việc giúp bản thân có nhiều công việc trưởng thành hơn

HẠNH PHÚC của con người được phân chia thành 4 trạng thái từ 2 chiều 

    Niềm vui phấn khích đến từ bên ngoài , bạn có thể hiểu đó là sự vui mừng 

    Niềm vui phấn khích đến từ bên trong , đây là một cảm giác của thành tựu khi mục tiêu cuộc sống của bạn được hiện thực hoá . Khi bạn dấn thân vào sự nghiệp với mục đích ý nghĩa , cuối cùng đạt được nó , sau đó có thể cải thiện chính mình 

    Niềm hạnh phúc bình lặng đến từ bên ngoài , đây là một cảm giác hài lòng 

    Cuối cùng là cảm giác hạnh phúc bình lặng , đây gọi là sự điềm tĩnh khi ta hiểu rõ lẽ sống của bản thân . Phải biết rằng cuộc sống vốn là như vậy , cuộc đời là vô thường, ta bình tĩnh sống và hưởng thụ quá trình trải nghiệm 

    Đây là 4 cảm giác hạnh phúc khác nhau , đặc biệt chúng không phân chia cao thấp , tức là niềm hạnh phúc nào cũng mang đến năng lượng cao . Vậy để cải thiện hạnh phúc chúng ta cần phải làm gì ? Trước tiên bạn cần phải tự hỏi bạn của bây giờ rằng hạnh phúc lý tưởng của mình gần với loại hạnh phúc nào, điều gì khiến bạn hạnh phúc hơn bây giờ , khoảnh khắc hạnh phúc nhất của bạn là gì , bạn đã bỏ lỡ giây phút hạnh phúc nào , điều khiến bạn hạnh phúc hơn có phụ thuộc vào bạn không ? Hãy luôn tự trả lời những câu hỏi như thế này để giúp mình đi đúng đường